ผู้เขียน หัวข้อ: มาตราตวง  (อ่าน 2387 ครั้ง)

0 สมาชิก และ 1 บุคคลทั่วไป กำลังดูหัวข้อนี้

tisanai

  • Administrator
  • สมาชิกใหม่
  • *****
  • กระทู้: 1
  • ขอบคุณ: 0
มาตราตวง
« เมื่อ: 23 กุมภาพันธ์ 2011 | 07:56:21 PM »
ตวง ตามความหมายใน พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒ หมายถึงกิริยาที่ตักด้วยภาชนะต่าง ๆ เพื่อให้รู้จํานวนหรือปริมาณ ดังนั้นจึงมีผู้คิดมาตราตวงขึ้นเพื่อใช้เรียกให้ตรงกัน  มีคำหลายคำที่เป็นมาตราตวง ซึ่งเคยใช้กันมาตั้งแต่ในอดีตและบางคำยังใช้กันมาจนถึงปัจจุบัน  มีกำหนดไว้ทั้งที่เป็นแบบประเพณีและสากล จึงนำมาเสนอให้ได้ทราบดังนี้
   
ชื่อมาตราตวงโบราณ เช่น ทะนาน ๒๐ ทะนาน เท่ากับ ๑ ถัง และทะนานยังเป็นมาตราตวงของไทยโบราณเท่ากับ ๘ ฟายมือ  สัด ๑ สัด เท่ากับ ๒๕ ทะนาน มีอัตราเท่ากับ ๑ ถัง หรือ ๒๐ ลิตร  เกวียน ๑ เกวียน เท่ากับ ๘๐ สัด หรือ ๑๐๐ ถัง  ถัง ๑ ถัง เท่ากับ ๒๐ ทะนาน  ฟายมือ ๘ ฟายมือ เท่ากับ ๑ ทะนาน  กระผีก มีพิกัดเท่ากับ ๑ ภาค (คือ ๑ ใน ๔) ของกระเพาะ  ซึ่ง กระเพาะ เป็นภาชนะสานสําหรับใช้ตวงข้าว มีอัตราจุเท่ากับ ๔ กระผีก
   
ชื่อมาตราตวงตามวิธีประเพณีของไทยโบราณ เช่น แล่ง ๑ แล่ง เท่ากับ ๒ จังออน และ ๒ แล่ง เท่ากับ ๑ ทะนาน จังออน ๑ จังออน เท่ากับ ๘  กำมือ และ ๒ จังออน เท่ากับ ๑ แล่ง  ใจมือ ๑ ใจมือ เท่ากับ ๑๕๐ เมล็ดข้าว กำหนด ๔ ใจมือ เท่ากับ ๑ กำมือ และ ๘ กำมือ เท่ากับ ๑ จังออน  กำมือ ๑ กำมือ เท่ากับ ๔ หยิบมือ และ ๔ กำมือ เท่ากับ ๑ ฟายมือ อีกแบบหนึ่ง ๔ ใจมือ เท่ากับ ๑ กำมือ ๘ กำมือ เท่ากับ ๑ จังออน และกำมือยังเป็นปริมาณที่ใช้ตวงของซึ่งเต็มมือที่กําเข้า เรียกอีกอย่างว่า กำ
   
ชื่อมาตราตวงตามวิธีประเพณี เช่น ทะนานหลวง มีอัตราเท่ากับ ๑ ลิตร ใช้อักษรย่อว่า ท.
   
ชื่อมาตราตวงตามวิธีเมตริก เช่น ลิตร มีอัตราเท่ากับ ๑,๐๐๐ ลูกบาศก์เซนติเมตร เทียบกับอัตราวิธีประเพณี เท่ากับ ๑ ทะนานหลวง ภาษาอังกฤษใช้   litre  กิโลลิตร มีอัตราเท่ากับ ๑,๐๐๐ ลิตร หรือ ๑ ลูกบาศก์เมตร ใช้อักษรย่อว่า กล. ภาษาอังกฤษใช้ kilolitre มิลลิลิตร มีอัตราเท่ากับ ๑ ใน ๑,๐๐๐ ของ ๑ ลิตร ใช้อักษรย่อว่า มล. ภาษาอังกฤษใช้ millilitre  เฮกโตลิตร มีอัตราเท่ากับ ๑๐๐ ลิตร ใช้อักษรย่อว่า ฮล. ภาษาอังกฤษใช้ hectolitre
   
นอกจากนี้ยังมี เกวียนหลวง เป็นมาตราตวงตามแบบราชการ มีอัตราเท่ากับ ๒,๐๐๐ ลิตร หรือ ๒ กิโลลิตร ใช้อักษรย่อว่า กว. ก๊ง เป็นหน่วยตวงเหล้าโรงเป็นต้นตามวิธีประเพณี ๑ ก๊ง เท่ากับ ๕๐ ลูกบาศก์เซนติเมตรอีกด้วย.


พัชนะ บุญประดิษฐ์











Tags:
 
Share this topic...
In a forum
(BBCode)
In a site/blog
(HTML)



Sitemap 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 
02dual เว็บแห่งการศึกษาCreative Commons License
Back to top